Dünya Uzay Haftası (4-10 Ekim)

Her yıl 4 – 10 Ekim tarihleri Dünya Uzay Haftası olarak kutlanmakta. Bu tarih önemli olayların yıldönümü olduğu için seçildi.

4 Ekim 1957: İlk yapay uydu Sputnik 1 Sovyetler Birliği’nden fırlatıldı, uzay araştırmaları başladı.

10 Ekim 1967: Dış Uzay Anlaşması imzalandı.*

Birleşmiş Milletler tarafından 1999 yılında ilan edilen hafta bu yıl 80’den fazla ülkede binlerce etkinlikle “Uzay Dünya’yı Birleştirir” temasıyla kutlanacak. 2019 yılının teması ise “Ay: Yıldızlara Açılan Kapı” olacak.

* Anlaşmanın resmi adı Ay ve Diğer Gök Cisimleri Dâhil, Uzayın Keşif ve Kullanılmasında Devletlerin Faaliyetlerini Yöneten İlkeler Hakkında Anlaşması (Treaty on Principles Governing the Activities of States in the Exploration and Use of Outer Space, including the Moon and Other Celestial Bodies)

Sputnik’in 60. yıldönümü

Sputnik 1

Bu yazı ilk olarak Sputnik 1’in 50. yılı için yazılmıştır.

60 yıl önce, Sovyetler’in nükleer başlıklarını fırlatmak amacıyla tasarlanan R-7 roketi, Rusça’da uydu / yoldaş anlamına gelen Sputnik’i (Спутник) uzaya fırlatmak için kullanılıdı. 41 uydudan oluşan Sputnik serisinin ilk uydusu olan Sputnik 1 , insan yapımı ilk uydu ve uzay çağının başlangıcı olarak tarihteki yerini alırken, dünyaya yalnızca “bip” sinyalleri yollayabiliyordu.

3 Kasım 1957 yılında fırlatılan Sputnik 2 ise uzaya ilk köpeği (Laika) yollama başarısını erişti; Dünya yörüngesindeki ilk canlı ı aynı zamanda ilk ölü de oldu, çünkü Sputnik 2 Laika’yı salimen dünyaya getirebilme kabiliyetinden yoksundu.

Sputnik 3 için 3 Şubat 1958’deki ilk deneme başarısız olurken, 15 Mayıs günü coğrafi araştırma araçları taşıyan uydu yörüngeye yerlştirildi.

1960’a gelindiğinde, Sputnik 5 ile, iki köpek, 40 fare ve çeşitli bitkiler yörüngeye çıkartılıp, dünyaya güvenli bir şekilde geri döndüler.

Soğuk savaşın başlamış olduğu bu dönemde, komünistlerin uzaydaki başarıları karşısında, sovyet nükleer silahlarının Amerika’yı vurabileceği düşüncesi Amerikan halkı arasında bir kriz doğururken, teknoloji alanında geri kaldığını anlayan ABD, NASA‘nın kuruluşu gibi önemli adımlar atarak uzay yarışı için daha fazla kaynak ayırmaya başladı.

Arama motoru google Sputnik 1’in 50. yılı için şu doodle ile kullanıcılarını karşılamıştı:

Google'ın putnik'in 50. yıldönümü için hazırladığı logosu

Kaynak: first-sputnik.blogspot.com | bulutsu.org/ggg | amsat.org