570 megapiksel karanlık enerjinin kaynağını görmeye yetecek mi?

Yukardaki fotoğrafta dev bir kameranın kalbi gözüküyor. 74 CCD algılayıcısına sahip bu dev, bir mini Cooper boyutlarıyla tasarlanan en büyük kameralardan biri. 74 algılayıcı, Fermilab’de uluslararası fizikçi ve astronomlardan oluşan bir takım tarafından geliştirilen bu kameraya 570 megapiksellik bir  kapasite sağlıyor.

Tamamlanıp, Şili’deki kundağına yerleştirldikten 5 yıl sonra, 300 milyon gökadayı haritalamış olacak. Yapılan çalışmaların karanlık enerjinin sırlarını çözmeye yardımcı olması umut ediliyor; gerçekte karanlık enerjinin varolup olmadığı bilinmesede! Bilinen şey Büyük Patlama’dan sonra evrenin sürekli olarak genişlediği. Bu genişlemeye karşı kütle çekim kuvvetinin yavaşlatma etkisi var, buna rağmen genişleme hızlanıyor. Ne olduğu bilinmese de buna bir şeylerin sebep olduğu açık. İşte bu bilinmeyen etki karanlık enerji olarak anılıyor.

Bakalım bu koca kamera karanlık enerjiyi görmeye yetecek mi.

kaynak: wired.com | görüntü: Fermilab

galaktik metro

İlk modern metro haritası Londra için Harry Beck tarafından tasarlandı. Daha sonra dünyadaki diğer metro sistemleri için de aynı tarzda haritalar oluşturuldu. Bu haritalar, hatlar çeşitli renklerdeki tüpler şeklinde gösterildiği için tüp haritalar olarak anılıyor. Aşağıdaki tüp harita örneği Londra metro sistemine (Underground) ait:

Samuel Arbesman adında bir kişi de metro haritalarından esinlenerek gökadamız Samanyolu için bir tüp harita hazırlamış. Sarmal gökada sınıfından olan galaksimiz Samanyolu, Çarkıfelek gökadası gibi bir kaç farklı kola sahip. Samuel’in yaptığı şey, bu kollar üzerinde bulunan bilindik gökcisimleri arasında kollara göre bağlantı kurmak.

Haritadaki ‘hatlar’ gökadanın merkezi olan galaktik çekirdekten doğru ayrılmaya başlıyor. Bizim güneş sistemimizin bulunduğu Avcı (Orion) Kolu kırmızı ile gösterilmiş ve güneşimiz (Sol) hattın ortasında bulunuyor.

Samanyolu Gökadası için bir tüp harita
Samanyolu Gökadası için bir tüp harita. Londra metrosu iiçn hazırlanan haritadan daha basit gözüküyor. Elbette milyarlarca yıldız "durağı" gösterilecek olsa işler fena halde karışırdı.

Kaynak: Londra metrosu | arbesman.net | wikipedia | blog: willgater.com