astroturk.net

Birleşik Devletler İnsanlı Uzay Planları Gözden Geçirme Komitesi veya diğer adıyla Augustine komisyonu nihai raporunu yayınladı. Raporda gelecek 15-20 yılı kapsayacak insanlı uzay çalışmaları için tek bir özel hedef yerine 5 esnek alternatif üzerinde durulmuş.

Ay’a geri dönüş ve Mars’a insan yollamak gibi iki zorlu ve pahalı görevden önce uygulanabilecek daha küçük çaplı projeler önerilmiÅŸ. Bunlar Ay ve Mars’ın çevresinde dönmek, bir asteroide, Phobos veya Deimos ‘a inmek gibi daha ufak çaplı projeler.

Şüphesiz bunun en önemli gerekçesi maliyetler. Raporda NASA’nın yıllık 3 milyar dolarlık ek kaynaÄŸa ihtiyacı olduÄŸu belirtilmiÅŸ. Alçak dünya yörüngeleri için özel teÅŸebbüslere vurgu yapılmakta. Åžimdilik geliÅŸtirme safhasında olan özel ÅŸirketler önümüzdeki yıllarda, en azından alçak dünya yörüngelerinde etkilerini arttıracaklar.

Ä°ÅŸte komisyonun beÅŸ alternatifi:

1. DiÄŸer programlar olduÄŸu gibi sürdürülür, fakat uzay mekiÄŸi programını 2011′e ve Uluslararsı Uzay Ä°stasyonu (UUÄ°) 2020′ye kadar uzatılır. Fazladan kaynak olmadan, Ares roketleri 2020′ye kadar hazır olamazlar ve Ay’a gitmek için asla yeterli para olmaz.

2. Mevcut bütçe devam ettirilir, Ares I ıskartaya çıkarılır, Ares V’in hafif bir versiyonu geliÅŸtirilir (ağır Ares V’in 2/3′ü kadar) ve UUÄ°’nu 2020′ye kadar devam ettirmek için ekstra fonlar uzay istasyonuna kaydırılır. Ticari LEO (alçak dünya yörüngesi) insanlı uzay aracı satın alınır.

3. Yıllık 3 milyar dolar ek bütçeyle Ay’a gitmek için Constellation (takımyıldız) programını baÅŸlatımak. UUÄ°, 2025 yılına kadar Ay’a geri dönmeye imkan saÄŸlamak için 2016′da yörüngden çıkartılmalı. Bunun anlamı istasyonun Mir’in kaderini paylaÅŸması oluyor.

4. Yıllık 3 milyar dolar ek. UUÄ° 2020′ye kadar devam ettirilir ve Ay’a 2025 gidilir. Ağır yükseltme için ya Ares V Lite, veya Shuttle-C kullanılır.

5. Yıllık 3 milyar dolar ek. Uzay meekiÄŸi programı 2011′e, UUÄ° 2020′ye kadar sürdürülür. Ay’a ayak basmak yerine, yörüngesine gitmek tercih edilir veya Dünya’ya yakın cisimlere gidilir ve Mars’a gitmek için hazırlanılır. Ares V Lite veya EELV – Evolved Expendable Launch Vehicles (GeliÅŸtirilmiÅŸ Sarf Edilir Kalkış Aracı) kullanılır.

Görüldüğü gibi, mevcut kaynakları arttırılmadığı taktirde NASA’nın 15-20 yıl içersinde Ay’a gitmesi zor, Mars’a gitmesi ise hiç mümkün deÄŸil. NASA’nın kaynaklarının ÅŸu an için küresel mali kriz sebebiyle artmayacağı görülüyor.  Ekonomi düze çıktığında ise artıp artmayacağı, artarsa ne kadar artabileceÄŸi de belli deÄŸil. Bana kalırsa, dış borçlarla yürütülmeye çalışan ABD ekonomisi kolay kolay pahalı bir uzay programını destekleyemez.

Ay ve Mars’a insanlı seferlerin baÅŸlamasının tek yolu NASA’nın çokuluslu ortaklıklara giriÅŸmesi. Avrupa Uzay Ajansı (ESA), Rusya, Çin ve Hindistan’ın da ya teknolojik yetersizlik ya da ekonomik imkansızlıklar nedeniyle bu iÅŸi tek baÅŸlarına yapamayacaklarını düşünürsek ortaklık iyi bir seçenek olacaktır. Politik nedenlerle birden fazla ortaklık olması da ihtimaller dahilinde.